Rola rosyjskich mediów w politycznej destabilizacji państw Europy Wschodniej w kontekście wojny rosyjsko-ukraińskiej

Streszczenie w języku polskim

Wykorzystywanie informacji jako narzędzia władzy zarówno w rosyjskiej polityce zagranicznej, jak i wewnętrznej nie jest zjawiskiem nowym. Jednak zakres oraz skuteczność tych działań rosną z roku na rok. Stany Zjednoczone oraz Unia Europejska dopiero w ostatnich latach uznały znaczący i często ukryty wpływ rosyjskich mediów oraz propagandy na nastroje społeczne, w tym na procesy wyborcze oraz funkcjonowanie instytucji państwowych. Państwa zachodnie dostrzegły, że rosyjska dezinformacja wywiera istotny wpływ na Stany Zjednoczone i ich europejskich sojuszników, zwłaszcza w Polsce, państwach bałtyckich oraz na Ukrainie. Co więcej, w przeciwieństwie do propagandy radzieckiej, współczesne metody rosyjskiej wojny informacyjnej nie promują agendy Kremla w sposób otwarty i jednoznaczny. Zamiast tego dążą do dezorientowania, manipulowania oraz odwracania uwagi obywateli od poparcia dla Unii Europejskiej i wsparcia udzielanego Ukrainie. Rosja podejmuje działania mające na celu osłabienie poparcia dla wartości europejskich, wywołując niepewność i podziały wśród europejskich sojuszników, co służy wzmocnieniu jej pozycji. W tym celu wykorzystywane są kwestie etniczne, językowe, kulturowe, historyczne oraz społeczne.

Najnowsze doświadczenia pokazują, że rosyjska propaganda w Europie stanowi istotny element jej hybrydowego podejścia do realizacji celów politycznych. Chociaż kryzys ukraiński zwrócił uwagę Zachodu na znaczenie i rzeczywistą skalę rosyjskiej kampanii informacyjnej, praktyka wykorzystywania przez Kreml dezinformacji ma znacznie dłuższą historię. Rosja w sposób celowy i systematyczny zaplanowała swoją kampanię informacyjną wobec Ukrainy. Było to możliwe dzięki rozszerzeniu obecności w przestrzeni informacyjnej oraz poprzez angażowanie i finansowe wspieranie wybranych polityków, urzędników państwowych i osób publicznych zgodnie z przyjętymi celami strategicznymi.