Roszczenie subagenta o zapłatę świadczenia wyrównawczego – glosa do wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z dnia 13 października 2022 r., C-593/21, NY przeciwko Herios SARL

Streszczenie w języku polskim

Glosowany wyrok dotyczy roszczenia o świadczenie wyrównawcze (art. 17 ust. 2 dyrektywy 86/653) przysługującego subagentowi wobec agenta głównego. Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej trafnie – choć milcząco – przyjął, że umowa subagencyjna podlega przepisom dyrektywy 86/653. Nie budzi również wątpliwości teza, że świadczenie wyrównawcze otrzymane przez agenta głównego może stanowić jego korzyść (jako zleceniodawcy subagenta), uzasadniającą roszczenie subagenta o zapłatę jego świadczenia wyrównawczego. Wadliwa jest natomiast interpretacja dokonana przez Trybunał, zgodnie z którą okoliczność, że subagent po rozwiązaniu umowy subagencyjnej nadal obsługuje zbudowaną przez siebie klientelę – ale już w charakterze agenta głównego – sprawia, iż zapłata świadczenia wyrównawczego przez agenta głównego może być uznana za sprzeczną z zasadami słuszności, o których mowa w art. 17 ust. 2 lit. a tiret drugie dyrektywy 86/653. Wykładnia ta prowadzi do pokrzywdzenia subagenta poprzez odebranie mu wynagrodzenia, w postaci świadczenia wyrównawczego, za wysiłek włożony w stworzenie klienteli dla dającego zlecenie.