Dziecko w poznańskiej pedagogice „łejerskiej” Jerzego Hamerskiego – przykład dobrych praktyk edukacyjnych

Streszczenie w języku polskim

Celem opracowania jest ukazanie konstruktu dziecka w poznańskiej pedagogice „łejerskiej”, której twórcą jest Jerzy Hamerski. Dzieło Jerzego Hamerskiego, współtworzone od 1985 roku także przy udziale Elżbiety Drygas, ma charakter unikatowy w skali kraju i w 1990 roku zaowocowało powołaniem do życia Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu, która koncentruje się na wychowaniu przez sztukę oraz nosi nazwę „Republiki Łejerskiej”. W placówce obowiązuje „Mała Konstytucja R.Ł.”. Problem badawczy opracowania zawiera się w pytaniu: W jaki sposób jawi się konstrukt dziecka w poznańskiej pedagogice „łejerskiej”? Aby odpowiedzieć na pytanie badawcze, posłużono się metodą analizy indywidualnego przypadku przy zastosowaniu techniki analizy źródeł (zastanych i wywołanych) oraz obserwacji uczestniczącej realizowanej przez autorkę w roku szkolnym 2024/2025. Wśród źródeł zastanych można wyszczególnić publikacje wydane przez poznańskie „Łejery”, upowszechniające koncepcję Jerzego Hamerskiego i Elżbiety Drygas, informacje prasowe oraz opracowania naukowe. Wśród źródeł wywołanych należy wyróżnić wywiady realizowane z założycielem „Łejerów” na terenie Szkoły Podstawowej nr 83 w Poznaniu w roku szkolnym 2023/2024 oraz 2024/2025. Obserwacja polegała na uczestniczeniu w szeroko pojętym „życiu szkoły”. Autorka uczestniczyła więc w lekcjach, była obecna podczas przerw międzylekcyjnych, podczas wydarzeń okolicznościowych, imprez przewidzianych w szkolnym kalendarium, a także podczas prób teatralnych oraz wystawianych przez uczniów Szkoły Podstawowej nr 83 spektakli. Obserwowano relacje społeczne w szkole, działania podejmowane przez uczniów oraz ogólną atmosferę panującą w opisywanej przestrzeni społecznej. Dziecko, zarówno w szkole „Łejery”, jak i w całej pedagogice „łejerskiej” jawi się jako jednostka sprawcza, autonomiczna, silna, a nauczyciele i rodzice aktywnie wspierają rozwój dzieci. Dzieci w koncepcji Hamerskiego są ponadto postrzegane jako odpowiedzialne i zdolne do przekształcania świata.